Visa'nın onchain bankacılık hamlesi ve bankasızlar için yeni dönem

Gelişmekte olan bir ülkede geleneksel bir banka hesabı açmaya çalıştıysanız, bunun ne kadar büyük bir evrak işkencesi ve keyfi şartlar silsilesi olduğunu bilirsiniz. Milyonlarca insan için "geleneksel" finans sistemi aslında kapalı bir kulüpten ibaret. Şimdi ise Visa, WeFi ile ortaklık kurarak tüm bu süreci tamamen devre dışı bırakan bir sistem inşa ediyor. Eğer onchain bankacılık nedir diye merak ediyorsanız, en basit cevabı şu: Kurumsal bir genel merkez yerine blokzincir üzerinde çalışan, kullanıcılara dijital bir kimlik ve fiziksel bir şubeye ihtiyaç duymadan para tutma imkanı veren finansal hizmetler.

Onchain bankacılık aslında nasıl çalışıyor?

Normal bir bankada paranız, bir şirkete ait özel bir veri tabanındaki basit bir sayıdan ibarettir. Hesap açmak için devlet kimliğine, sabit bir adrese ve çokça sabra ihtiyacınız olur. Onchain bankacılık bunu tersine çeviriyor. USDT gibi stabil coinleri ve Ethereum ağını kullanarak, bu "bankalar" kullanıcıların kriptografik bir cüzdanla hesap oluşturmasına izin veriyor.

Buradaki asıl olay, IBAN'ların (Uluslararası Banka Hesap Numaraları) doğrudan blokzincire entegre edilmesi. Visa ve WeFi sadece yeni bir uygulama yapmıyor; kullanıcının stabil coinlerle işlem yapabildiği ve küresel olarak tanınan bir hesap numarasına sahip olduğu bir altyapı kuruyor. Bu durum, özellikle yerel para birimi çöken bölgelerde yaşayan biri için çok kritik. Kişi USDT tutabilir, dünyanın öbür ucundan ödeme alabilir ve bir banka şubesine adım bile atmadan Visa destekli bir arayüzle harcama yapabilir.

2019'dan beri tokenizasyon sürecini takip ediyorum ve ilk kez Visa gibi bir devin kriptoyu sadece "desteklemekle" kalmayıp, bankacılık sisteminin tesisatını gerçekten değiştirmeye çalıştığını görüyorum.

Bankasızlar için neden bir kazanım?

Ekonomistler "bankasızlar" terimini kullanmayı çok sever ama bunu bizzat yaşayanlar için bu durum, güvenli bir şekilde tasarruf yapamamak veya fahiş faizli kredilere mahkum olmak demektir. Onchain bankalar, aracıları ortadan kaldırarak bu sorunu çözüyor.

Hesabınız zincir üzerindeyken, "bankanın" sizin ikametgahınızı veya geleneksel anlamda kredi skorunuzu doğrulama ihtiyacı kalmıyor. Geçmişiniz, zincir üzerindeki faaliyetlerinizle belirleniyor. Bu da DeFi (Merkeziyetsiz Finans) araçlarının kapısını açıyor. Güneydoğu Asya'daki küçük bir işletme sahibinin, yerel bir tefeciye yüksek faizle yalvarmak yerine, akıllı sözleşmeler aracılığıyla stabil coin varlıkları karşılığında kredi alabildiğini hayal edin.

Ama burada bir bit yeniği var. Erişimin kolaylaşması, güvenliğin tamamen kullanıcının omuzlarına binmesi demek. Geleneksel bankada şifrenizi kaybederseniz kimliğinizle şubeye gidersiniz. Onchain bankacılıkta ise özel anahtarlarınızı (private keys) kaybederseniz, paranızla birlikte uçup giderler. Bu yüzden yeni başlayanlara her zaman varlıklarını borsalardan çıkarıp bir donanım cüzdanına taşımalarını söylerim. Ben şahsen yeni başlayanlar için Ledger Nano Gen5'i öneriyorum çünkü yaklaşık 99 dolarlık en uygun fiyatlı modelinde bile E Ink dokunmatik ekran sunuyor, bu da yanlış adrese para gönderme riskini oldukça azaltıyor. https://go.cryptobuyingtips.com/ledger

Riskler ve kurumsal ironi

Bu konuda karışık hislerim var. Bir yandan, bankasızlara finansal araçlar sunmak gerçekten değerli bir şey. Diğer yandan, "merkeziyetsizlik" hayalinin dünyanın en büyük ödeme şirketi tarafından yutulduğunu görüyoruz.

Bu onchain bankaların, şirketlerin harcadığınız her kuruşu takip etmesi için yeni bir yol haline gelme riski var. ABD Hazinesi'nin son zamanlarda stabil coinler üzerinde daha fazla kontrol kurma isteğini gördük. Eğer Visa ana giriş kapısı olursa, tüm bu verilere birinci sıradan erişimleri olacak.

Ayrıca piyasa şu an bir "Bitcoin Sezonu" içinde ve Altcoin Sezonu Endeksi 20/100 seviyelerinde. Paranın çoğu BTC'ye akarken, ETH dahil geniş piyasa zorlanıyor. Bazı metriklerde ETH dominansı %0.1 gibi düşük seviyelerde ve gas ücretleri düşük seyrediyor. Altyapı bu ölçek için hazır olsa da, altcoin tabanlı kullanım iştahı 2021'deki heyecan seviyesinde değil.

Bu değişime dair fikrim

Bence "banka" kelimesinin gelecekte sadece "anahtarlarınızı yöneten yer" anlamına geldiği bir dünyaya gidiyoruz. Visa bunu iyilik olsun diye yapmıyor; duvarlardaki yazıyı gördükleri için yapıyorlar. Geleneksel bankacılık yavaş ve pahalı. Onchain bankacılık ise anlık ve ucuz.

Bunun kusursuz bir ütopya olduğunu söylemiyorum. Akıllı sözleşme hataları veya düzenleyici baskıların riski her zaman var. Ancak geleneksel sistemin on yıllardır sıradan insanları nasıl mağdur ettiğini izlemiş biri olarak, milyonlarca kişi için giriş engellerinin kalktığını görmek net bir artı. Bu durumun gerçekten kullanıcıyı güçlendirip güçlendirmediğini yoksa sadece Visa'nın komisyon toplamak için daha verimli bir yol mu olduğunu yakından izleyeceğim.