Tại sao lãi suất Nhật Bản có thể dập tắt đà tăng của crypto

Hầu hết các trader hiện nay đang quá mải mê với chuyện dự trữ chiến lược của Mỹ hay mấy vụ drama DeFi mới nhất mà bỏ qua một rủi ro khổng lồ ngay trước mắt. Ngân hàng Trung ương Nhật Bản đang ám chỉ về việc tăng lãi suất. Với những ai không theo dõi vĩ mô, tôi nói thật, đây có thể là một thảm họa cho thanh khoản toàn cầu. Nếu bạn đang thắc mắc lãi suất Nhật Bản ảnh hưởng đến Bitcoin thế nào, câu trả lời nằm ở một cơ chế đầy rủi ro gọi là "carry trade".

Carry trade và bẫy thanh khoản

Để hiểu tại sao vài điểm cơ bản ở Tokyo lại gây ảnh hưởng đến Stockholm hay New York, bạn cần hiểu về carry trade. Trong nhiều năm, Nhật Bản duy trì lãi suất gần bằng 0 hoặc thậm chí là âm. Điều này khiến việc vay đồng Yên trở nên cực kỳ rẻ.

Các trader sẽ vay Yên với lãi suất gần như 0% rồi đổ số tiền đó vào các tài sản có lợi suất cao hơn ở nơi khác. Có lúc họ mua trái phiếu Mỹ, lúc thì mua cổ phiếu công nghệ, và gần đây, họ dùng đòn bẩy rẻ này để đặt cược vào Bitcoin. Về cơ bản, đây là một khoản vay khổng lồ trên quy mô toàn cầu, nuôi dưỡng tâm lý "risk-on" (chấp nhận rủi ro) của toàn bộ thị trường.

Nhưng khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tăng lãi suất, dòng tiền rẻ này sẽ biến mất. Chi phí vay Yên tăng lên và bản thân đồng Yên thường mạnh lên. Điều này buộc các trader phải đóng vị thế và bán tháo tài sản để trả nợ vay Yên. Theo kinh nghiệm của tôi, khi carry trade bị đảo ngược, nó không diễn ra từ từ. Nó thường là một cú sập nhanh và cực kỳ khốc liệt.

Những con số hiện tại nói lên điều gì

Nhìn vào dữ liệu, tôi thấy thị trường đang ở trạng thái khá mong manh. Chỉ số Fear & Greed đang ở mức 41, tức là trung lập. Đây không phải dấu hiệu tốt khi chúng ta lẽ ra phải đang trong một thị trường bò (bull market). Nó cho thấy niềm tin của nhà đầu tư không thực sự mạnh.

Tổng vốn hóa thị trường khoảng 2,8 nghìn tỷ USD, nhưng câu chuyện thực sự nằm ở khối lượng giao dịch. Tôi thấy khối lượng phái sinh tăng vọt, hiện đạt khoảng 780 tỷ USD, gấp gần 6 lần khối lượng giao dịch giao ngay (spot). Điều này cho tôi thấy thị trường đang dùng đòn bẩy quá cao. Khi kết hợp đòn bẩy lớn với một cú sốc thanh khoản từ Nhật Bản, chúng ta có một công thức hoàn hảo cho một chuỗi thanh lý dây chuyền.

Hiện tại, Bitcoin dominance vẫn giữ mức 60% và Altcoin Season Index chỉ ở mức 19. Tiền vẫn nằm ở BTC, còn altcoin thì đang bị "xả". Điều này thường xảy ra khi nhà đầu tư sợ hãi và tìm đến tài sản an toàn nhất trong hệ sinh thái crypto.

Rủi ro đối với danh mục đầu tư của bạn

Tôi theo dõi thị trường từ năm 2019 và thấy sai lầm lớn nhất của những người mới là nghĩ rằng crypto tồn tại độc lập. Không hề. Nó là tài sản rủi ro nhạy cảm nhất hành tinh.

Nếu Nhật Bản đẩy lãi suất lên quá cao và quá nhanh, chúng ta sẽ chứng kiến một đợt "margin call" toàn cầu. Các trader sẽ không chỉ bán những đồng coin rác; họ sẽ bán cả Bitcoin để bù lỗ cho các thị trường khác. Tôi thực sự lo ngại về vị thế phái sinh hiện nay. Với 454 tỷ USD hợp đồng mở (open interest) trên các hợp đồng perpetual, bất kỳ một cú giảm mạnh nào cũng có thể kích hoạt phản ứng dây chuyền.

Nếu bạn đang giao dịch trong thời điểm biến động này, tôi ưu tiên dùng MEXC vì họ miễn phí phí maker cho giao dịch spot. Điều này giúp ích nhiều khi bạn muốn quản lý vị thế mà không bị phí giao dịch "ăn mòn" lợi nhuận. Nhưng thực ra, điều quan trọng lúc này không phải là bạn dùng sàn nào, mà là bạn đang chấp nhận rủi ro bao nhiêu.

Tôi đang theo dõi điều gì tiếp theo

Tôi đang quan sát rất kỹ tỷ giá JPY/USD. Nếu đồng Yên tăng giá nhanh, đó là tín hiệu cho thấy carry trade đang bị đảo ngược. Tôi cũng theo dõi S&P 500 và NASDAQ. Nếu cổ phiếu công nghệ Mỹ và Bitcoin cùng sập, đó không phải là "vấn đề của crypto", mà là vấn đề thanh khoản.

Tôi không nói là thị trường sẽ về 0, nhưng những lời hứa hẹn "lên mặt trăng" đang phớt lờ thực tế vĩ mô. Mỹ có thể nói về dự trữ chiến lược, nhưng Ngân hàng Trung ương Nhật Bản mới là bên nắm giữ vòi nước thanh khoản toàn cầu. Nếu họ khóa vòi, đà tăng sẽ dừng lại.