۲ میلیارد دلار از LayerZero خارج شد؛ آیا رویای کراس‌چین به پایان رسیده است؟

اعداد دروغ نمی‌گویند. تقریباً ۲ میلیارد دلار از ارزش کل قفل شده (TVL) از LayerZero خارج شده و بخش زیادی از این سرمایه مستقیماً به سمت Chainlink CCIP حرکت کرده است. این اتفاق اصلاً یک نوسان تصادفی در بازار نیست. این واکنش مستقیم به یک شکست امنیتی است؛ یک درک ناگهانی از اینکه وعده‌های "omnichain" وقتی پل‌ها سوراخ باشند، هیچ ارزشی ندارند. اگر توسعه‌دهنده‌ای هستید که می‌خواهد بین layerzero vs chainlink ccip for developers یکی را انتخاب کند، بحث دیگر از "کدام سریع‌تر است" به "کدام واقعاً پول‌ها را امن نگه می‌دارد" تغییر کرده است. برای پیش‌زمینه بیشتر، من قبلاً در مقاله مورگان استنلی در حال حرکت به سمت توکن‌سازی است و این سیگنالی برای رالی بعدی است به این موضوع پرداخته بودم.

واقعاً چه اتفاقی افتاد؟

اتفاق اصلی، اکسپلویت Kelp DAO بود. هرچند مشکل اصلی در پروتکل استیکینگ مایع رخ داد، اما پیامدهای آن ضعف زیرساخت‌های کراس‌چینی را که LayerZero به آن‌ها تکیه می‌کند، برملا کرد. وقتی ۲۹۲ میلیون دلار از Kelp غیب شد، بلافاصله بحران اعتماد شروع شد.

LayerZero عذرخواهی کرد، اما عذرخواهی‌ها سرمایه‌ها را برنمی‌گرداند. در روزهای بعد از این اتفاق، شاهد یک خروج گسترده بودیم. سرمایه فقط از اکوسیستم خارج نشد، بلکه مهاجرت کرد. پروتکل interoperability کراس‌چین چین‌لینک (CCIP) برنده اصلی این بازی شد. این یک چرخش سرمایه کلاسیک است. وقتی یک مسیر "با بازدهی بالا" اما پرریسک شکست می‌خورد، پول‌ها به مسیر "محافظه‌کارانه‌تری" برمی‌گردند که سابقه پایداری بیشتری دارد.

چرا این یک زنگ خطر است؟

من از سال ۲۰۱۹ دنبال روایت‌های کراس‌چین بوده‌ام و می‌بینم که همین الگو مدام تکرار می‌شود. پروژه‌ها وعده دنیایی را می‌دهند که در آن بتوان دارایی‌ها را بین اتریوم، سولانا و آربیتروم جابه‌جا کرد بدون اینکه اصلاً بدانید روی کدام زنجیره هستید. این حرف‌ها در اسلایدهای معرفی عالی به نظر می‌رسند، اما واقعیت فنی‌اش یک کابوس از مفروضات امنیتی است.

رویکرد LayerZero برای سرعت و انعطاف‌پذیری طراحی شده بود. اما اتفاق Kelp ثابت کرد وقتی فقط روی انعطاف مانور می‌دهید، نقاط کوری در امنیت ایجاد می‌کنید. Chainlink CCIP مسیر متفاوتی را انتخاب کرده. کندتر است و محدودیت‌های بیشتری دارد، اما از یک شبکه اوراکل مدیریت‌شده با ریسک پایین استفاده می‌کند. برای بازیگران نهادی و توسعه‌دهندگانی که روی موج بعدی دارایی‌های توکنایز شده کار می‌کنند، "کند و امن" هر بار بر "سریع و خراب" پیروز می‌شود.

من به توکن‌سازی سهام و دارایی‌های واقعی (RWA) فکر می‌کنم. اگر بانکی بخواهد میلیاردها دلار از اوراق خزانه توکنایز شده را جابه‌جا کند، دنبال یک پل "نوآورانه" نمی‌گردد. آن‌ها دنبال پلی هستند که تراز مالی‌شان را با یک اکسپلویت ساده به باد ندهد.

مقایسه layerzero vs chainlink ccip برای توسعه‌دهندگان

اگر همین حالا در حال ساخت یک پروتکل هستید، انتخاب بین این دو به میزان ریسک‌پذیری شما برمی‌گردد.

LayerZero هنوز قدرتمند است. توانایی‌اش در ارسال داده‌های دلخواه بین زنجیره‌ها تحسین‌برانگیز است. اما خروج ۲ میلیارد دلاری اخیر نشان می‌دهد که بازار دارد ریسک مدل امنیتی آن را قیمت‌گذاری می‌کند. اگر پروژه شما اولویتش استقرار سریع و سازگاری حداکثری با زنجیره‌هاست، شاید هنوز به آن‌ها متمایل شوید.

اما Chainlink CCIP انتخاب "شرکتی" و رسمی است. این پروتکل با معتبرترین شبکه اوراکل در این حوزه ادغام شده. پیاده‌سازی‌اش گران‌تر است و یادگیری‌اش زمان می‌برد، اما سطحی از امنیت را ارائه می‌دهد که برای هر پروژه‌ای با TVL بالا، تقریباً اجباری است. در تجربه من، "تجربه توسعه‌دهنده" هیچ اهمیتی ندارد اگر کاربران شما در روز اول سرمایه‌هایشان را از دست بدهند.

نگاه من به آینده کراس‌چین

نمی‌گویم رویای کراس‌چین مرده است، اما دوران "سریع حرکت کن و هر چه شکست خورد را تعمیر کن" در پل‌ها به پایان رسیده. ما وارد دوره حرفه‌ای شدن می‌شویم. بازار بالاخره دارد پروتکل‌هایی را که در مورد امنیت بیش از حد وعده دادند، مجازات می‌کند.

سنتیمنت فعلی بازار خنثی است و شاخص ترس و طمع روی ۴۹ قرار دارد. اتفاقاً این بهترین زمان برای این تکان‌های شدید است. ما در یک رالی دیوانه‌وار نیستیم که مردم چشم‌هایشان را روی پرچم‌های قرمز ببندند. الان زمان ارزیابی سرد و سخت است.

برای کسانی که در ایران فعالیت می‌کنند و با محدودیت‌های دسترسی به صرافی‌ها یا تحریم‌ها دست‌وپنجه نرم می‌کنند، حفظ سرمایه حتی حیاتی‌تر است. وقتی دسترسی شما محدود است، هرگونه از دست رفتن دارایی به دلیل نقص فنی، ضربه سنگینی است چون جایگزین کردن آن سخت‌تر است.

اگر دارایی‌هایتان را روی زنجیره‌های مختلف پخش کرده‌اید، یادتان باشد هیچ پلی ۱۰۰٪ امن نیست. من همیشه ترجیح می‌دهم دارایی‌های بلندمدتم را کاملاً آفلاین نگه دارم. من از Ledger Flex استفاده می‌کنم چون صفحه نمایش E Ink آن اجازه می‌دهد دقیقاً ببینم چه چیزی را امضا می‌کنم، بدون اینکه نیاز باشد مدام به کامپیوتر وصل باشم. وقتی می‌بینید ۲ میلیارد دلار در یک چشم به هم زدن از یک پروتکل خارج می‌شود، قیمت ۲۴۹ دلاری یک کیف پول سخت‌افزاری شبیه یک تخفیف بزرگ به نظر می‌رسد.

احتمالاً LayerZero بعد از اینکه ثابت کند وصله‌های امنیتی جدیدش جواب می‌دهند، بخشی از این سرمایه‌ها را برگرداند. اما آن‌ها مهم‌ترین چیز در دنیای مالی را از دست داده‌اند: "اعتماد". چین‌لینک ثابت کرد که در لایه زیرساختی، خسته‌کننده‌ترین محصول اغلب باارزش‌ترین است.

معاملات خود را در صرافی منتخب ما انجام دهید: Bybit